Νέα συνάντηση θα έχουν την Παρασκευή στο Μέγαρο Μαξίμου οι Λουκάς Παπαδήμος, Ευάγγελος Βενιζέλος και Τσαρλς Νταλάρα μετά την επανέναρξη των διαβουλεύσεων για το κούρεμα των ομολόγων, η οποία, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, έγινε σε καλό κλίμα και οδήγησε σε πρόοδο των διαπραγματεύσεων.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του IIF, «οι συζητήσεις με τις ελληνικές αρχές επανάρχισαν. Σήμερα (σ.σ. Πέμπτη) διεξήχθη μια μακρά συνάντηση με τον Έλληνα πρωθυπουργό Λουκά Παπαδήμο και τον υπουργό Οικονομικών Ευάγγελο Βενιζέλο και οι συζητήσεις θα συνεχιστούν αύριο (σ.σ. Παρασκευή)».

Στις συζητήσεις λαμβάνει μέρος, εκτός του Τσαρλς Νταλάρα, και ο ειδικός σύμβουλος του προέδρου της BNP Paribas Ζαν Λεμιέρ, ο οποίος συμπροεδρεύει με τον κ. Νταλάρα της οργανωτικής επιτροπής που έχουν συστήσει οι ιδιώτες πιστωτές για τις διαβουλεύσεις στην ανταλλαγή των ελληνικών ομολόγων.

Ελλάδα, τρόικα και τραπεζίτες φέρονται να βρίσκονται κοντά σε κατ' αρχήν συμφωνία για το PSI με όρους που σχεδόν επέβαλε το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, βρίσκονται, όπως όλα δείχνουν, Ελλάδα, Τρόικα και τραπεζίτες. Κορυφαίος τραπεζίτης εξέφρασε την Πέμπτη την αισιοδοξία του στον ΑΝΤ1, λέγοντας ότι μία συμφωνία φαίνεται να είναι κοντά.

Οι Παπαδήμος, Βενιζέλος και Νταλάρα συναντήθηκαν ανεπίσημα, σύμφωνα με πληροφορίες, το πρωί της Πέμπτης, προκειμένου να θέσουν στο τραπέζι τις βασικές παραμέτρους της νέας συμφωνίας, ενώ ακολούθως ο κ. Παπαδήμος ενημέρωσε τους πολιτικούς αρχηγούς και τους θεσμικούς εταίρους και ο κ. Νταλάρα την επιτροπή των ομολογιούχων.

Τραπεζικές πηγές ανέφεραν πως έχει υπάρξει κατ' αρχήν συμφωνία και για το καυτό θέμα των επιτοκίων. Η Ελλάδα με την υποστήριξη της Ευρώπης και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου πρότεινε τα νέα ομόλογα να φέρουν κλιμακούμενο επιτόκιο ανάλογα με την ωρίμαση μεταξύ 3% με 4,75%.

Το μέσο επιτόκιο διαμορφώνεται σύμφωνα με τις ίδιες πηγές στο 4,25%, κατά 0,50% περίπου χαμηλότερα από το υφιστάμενο μέσο επιτόκιο με τα οποίο επιβαρύνονται τα δάνεια της χώρας. Επομένως, πέραν της μείωσης του χρέους κατά 50% σε επίπεδο ονομαστικής αξίας, η Ελλάδα θα επιτύχει, εφ' όσον υπογραφεί συμφωνία με τους παραπάνω όρους, και μείωση των τόκων εξυπηρέτησης σε μέσους όρους κατά περίπου 55%.

Η μείωση μάλιστα θα είναι μεγαλύτερη ως το 2020 που αποτελεί και την κρίσιμη δημοσιονομική περίοδο. Για τους ομολογιούχους μέσο επιτόκιο 4,25% συνεπάγεται ζημιά σε επίπεδο καθαρής παρούσας αξίας χαμηλότερη από το 68% που είχαν θέσει ως οροφή.

Αν οι ομολογιούχοι δώσουν το τελικό «ΟΚ» στον Τσαρλς Νταλάρα και υπογραφεί συμφωνία, θα πρόκειται για πλήρη επικράτηση των όρων του ΔΝΤ, το οποίο με την τελευταία του έκθεση για την Ελλάδα προειδοποιούσε ότι το χρέος δεν θα καταστεί βιώσιμο αν το επιτόκιο των νέων ομολόγων δεν διαμορφωθεί κοντά στο 4%.  

«Πολλά πράγματα» αναφορικά με την ανταλλαγή ομολόγων θα πρέπει να καθοριστούν μέχρι το μεσημέρι της Παρασκευής και να επισημοποιηθούν μέχρι τη Δευτέρα, δήλωσε ο Ευάγγελος Βενιζέλος, όπως μετέδωσε το Reuters. Ο κ. Νταλάρα δήλωσε στο CNN ότι «ακόμη δεν είναι σαφές» πόσο κοντά είναι σε συμφωνία οι δύο πλευρές, αν και επεσήμανε ότι είναι προς το συμφέρον όλων να βρεθεί «κοινό έδαφος». «Δεν θα έλεγα ότι είμαι βέβαιος, αλλά ελπίζω ότι θα καταλήξουμε σε μία συμφωνία», πρόσθεσε. Δήλωσε επίσης βέβαιος ότι το IIF θα μπορέσει να «κινητοποιήσει υψηλή συμμετοχή» στο PSI προσθέτοντας όμως ότι «αυτό δεν σημαίνει 100%».

Πάντως, τα hedge funds απειλούν με προσφυγή στο Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων κατά της Ελλάδας, στην περίπτωση που η χώρα περάσει τελικά νόμο για την αναγκαστική συμμετοχή στο «κούρεμα», σύμφωνα με τους New York Times.

Την ίδια ώρα, οι συναντήσεις του Λουκά Παπαδήμου με τους πολιτικούς αρχηγούς που στηρίζουν την κυβέρνησή του και τους θεσμικούς εταίρους δημιουργί μια κινητικότητα που ενισχύει το κλίμα συγκρατημένης αισιοδοξίας ότι οι δύο πλευρές συγκλίνουν σε συμφωνία στη βάση χαμηλότερων επιτοκίων σε σχέση με μία εβδομάδα πριν, αλλά με δέλεαρ για τις τράπεζες την αποδοχή από την Ελλάδα και από τους θεσμικούς εταίρους και δανειστών της του αιτήματος για ρήτρα αναπροσαρμογής επιτοκίων.

Σε συνέντευξή του στους New York Times ο κ. Παπαδήμος δήλωσε αισιόδοξος ότι οι διαπραγματεύσεις θα ολοκληρωθούν με επιτυχία, επιβεβαιώνοντας ότι η κυβέρνηση προτίθεται να θεσμοθετήσει και εν συνεχεία να ενεργοποιήσει τις ρήτρες συλλογικής δράσης (Collective Action Clauses) για να εξασφαλίσει συμμετοχή που να αγγίζει το 100%.

Να σημειωθεί ότι ταυτόχρονα στη Νέα Υόρκη βρέθηκαν ο πρόεδρος του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων (ΣΟΕ) Γιώργος Ζανιάς, και ο επικεφαλής του Οργανισμού Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους (ΟΔΔΗΧ) Πέτρος Χριστοδούλου για να ενημερώσουν το ΔΝΤ για την πορεία της ελληνικής οικονομίας και να παραδώσουν το επίσημο αίτημα της Ελλάδας για υπογραφή νέας δανειακής σύμβασης. Στελέχη που παρακολουθούν τη διαδικασία εκτιμούν ότι από την Παρασκευή επιδιώκεται να βρεθεί η χρυσή τομή στο μέτωπο των επιτοκίων, ώστε η συμφωνία για το PSI να κλείσει αν είναι δυνατόν και εντός των επόμενων 48 ωρών.

«Οι διαβουλεύσεις με τον διεθνή ιδιωτικό τομέα βρίσκονται αναμφίβολα σε ένα πολύ λεπτό σημείο, αλλά εδώ ταυτόχρονα διεξάγονται και οι ουσιαστικές και κρίσιμες διαπραγματεύσεις για το νέο πρόγραμμα στήριξης της ελληνικής οικονομίας από τους θεσμικούς μας εταίρους», δήλωσε την Τετάρτη ο αντιπρόεδρος και υπουργός Οικονομικών της κυβέρνησης Ευάγγελος Βενιζέλος σε παρέμβαση του στη συζήτηση για το πολυνομοσχέδιο.

"Το κούρεμα είτε είναι 50%, είτε 70% είτε 80%, από χέρι είναι σε βάρος του λαού, ενώ μπορεί να δίνει τη δυνατότητα σε ένα σημαντικό τμήμα του κεφαλαίου και των καπιταλιστικών επιχειρήσεων να ανακάμψουν. Άρα, λοιπόν, είτε ελεγχόμενη, είτε ανεξέλεγκτη χρεοκοπία τα πράγματα για το λαό θα είναι κυριολεκτικά μαύρα. Στο κάτω - κάτω όταν χρεοκοπήσει ένα τμήμα του κεφαλαίου θα δυναμώσει ένα άλλο, ενώ ο λαός συνολικά θα τα χάσει σχεδόν όλα, όσα είχε, που ήταν λίγα. Με αυτή την έννοια ο λαός δεν μπορεί να περιμένει να χειροκροτήσει ή να μην χειροκροτήσει το κούρεμα, αλλά πρέπει να ακολουθήσει το δικό του ανεξάρτητο του δρόμο σε αντίθεση με τη διαχείριση της κρίσης από την κυβέρνηση, από τα μονοπώλια και από την ΕΕ", ήταν το σχόλιο του ΚΚΕ.

Σχολιάζοντας τις εξελίξεις γύρω από το «κούρεμα» και τη συμφωνία για το PSI, ο συν-εκπρόσωπος Τύπου των Οικολόγων Πράσινων, Τάσος Κρομμύδας, δήλωσε: «Το κούρεμα θα πρέπει να γίνει όχι με βάση τις ανάγκες των δανειστών αλλά τις δυνατότητες της χώρας να διαχειριστεί το χρέος της με βιώσιμο τρόπο και χωρίς να αποκλείονται διορθωτικές κινήσεις στο μέλλον. Κυρίως, θα πρέπει να συνοδεύεται από μια ολοκληρωμένη ευρωπαϊκή πολιτική που θα βάζει επειγόντως το ευρώ σε γερά θεμέλια. Διαφορετικά, η Ελλάδα κινδυνεύει να πληρώσει όχι μόνο τα δικά της λάθη αλλά και εκείνα των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων και της Κομισιόν, οι οποίες αποδείχτηκαν σαφώς κατώτερες των περιστάσεων».

Από την πλευρά του ο Γιάννης Δημαράς τόνισε: «Οι συνεχείς υποχωρήσεις δεν είναι λύση. - Εκλογές για να αναλάβουν και οι πολίτες τις ευθύνες τους. Ακολουθώντας τις επιταγές των δανειστών και υποκύπτοντας στους εκβιασμούς των τοκογλύφων, όπως κάνουν οι Κυβερνώντες τα τελευταία δύο χρόνια, λύση Δεν υπάρχει.Αν δεν ενημερωθεί ο Ελληνικός Λαός για την συμφωνία PSI,για την δανειακή σύμβαση και το νέο μνημόνιο και δεν κληθεί να αποφασίσει, λύση Δεν υπάρχει.Χωρίς την ετυμηγορία του Ελληνικού Λαού, τα όσα συμβαίνουν προσβάλουν βάναυσα και συνεχώς το Δημοκρατικό Πολίτευμα».

Σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας Financial Times, με τίτλο "Οι συζητήσεις για τα ελληνικά ομόλογα βρίσκονται κοντά σε συμφωνία", η Ελλάδα και οι ιδιώτες πιστωτές βρέθηκαν χθες πιο κοντά σε μία εθελοντική συμφωνία για το "κούρεμα" του χρέους. Οι διαβουλεύσεις γίνονται με βάση την απόφαση της συνόδου κορυφής της ΕΕ στις 27 Οκτωβρίου, η οποία προέβλεπε το "κούρεμα" κατά 50% της ονομαστικής αξίας των ομολόγων, αλλά άφηνε ανοικτά άλλα σημαντικά ζητήματα, όπως το ύψος του επιτοκίου για τα νέα ομόλογα που θα λάβουν οι πιστωτές.

Οι διαπραγματεύσεις διακόπηκαν την περασμένη Παρασκευή, όταν ορισμένοι αξιωματούχοι της Ευρωζώνης ζήτησαν να υπάρξει ένα πολύ χαμηλότερο επιτόκιο από το 5% περίπου που ζητούσαν οι πιστωτές. Η τελευταία πρόταση που έπεσε στο τραπέζι, αναφέρει το δημοσίευμα που επικαλείται τραπεζική πηγή, προβλέπει τη σταδιακή κλιμάκωση του επιτοκίου από περίπου 3% έως το 4,5% για τα νέα ομόλογα. Μία άλλη πηγή, προσθέτουν οι Financial Times, δήλωσε ότι το μέσο επιτόκιο των ομολόγων θα ανέρχεται σε 4,25%, ένα επιτόκιο "με το οποίο οι τράπεζες μπορεί να αισθάνονται ικανοποιημένες". Στην περίπτωση αυτή, η ζημία σε όρους παρούσας αξίας για τους ομολογιούχους θα φτάνει το 68%.

Η πίεση που έχει ασκήσει το ΔΝΤ και δευτερευόντως η Ευρώπη για χαμηλότερα επιτόκια εκτιμάται ότι έχει εν μέρει αποδώσει καθώς οι ομολογιούχοι είναι διατεθειμένοι να αναλάβουν ζημία σε επίπεδο καθαρής παρούσας αξίας της τάξης του 68%, όπως δήλωσε και ο Bruce Richards. Αυτό σημαίνει 30ετή ομόλογα με κουπόνι 4%, εφόσον έχουμε «κούρεμα» 50% στην ονομαστική αξία και προεξόφληση σε μετρητά του 15% (το άλλο 35% θα είναι τα νέα ομόλογα).

Οι ομολογιούχοι επιδιώκουν να προστεθεί στη συμφωνία ρήτρα αναπροσαρμογής επιτοκίων. Ζητούν, δηλαδή, αυξάνεται το επιτόκιο των νέων ομολόγων κατά το 10% της διαφοράς μεταξύ του υφιστάμενου ΑΕΠ και εκείνου που θα επιδείξει η Ελλάδα μετά το 2020. Αυτό φέρεται να συζητά ο επίσημος τομέας (Ελλάδα, Ευρώπη και ΔΝΤ), υπό την προϋπόθεση ότι οι ομολογιούχοι θα αποδεχθούν χαμηλότερα επιτόκια. Σύμφωνα με τους F.T., οι πιστωτές ενδέχεται να είναι θετικότεροι στην ιδέα ενός κουπονιού που θα επαναπροσδιοριστεί σε υψηλότερα επίπεδα σε κάποια δεδομένη στιγμή τα επόμενα χρόνια.

Σύμφωνα με άλλο δημοσίευμα του Reuters, στην περίπτωση χρήσης των λεγόμενων ρητρών συλλογικής δράσης (collective action clauses) από την Ελλάδα με σκοπό να συμμετάσχει στο PSI και η μειοψηφία των επενδυτών που διαφωνεί με αυτό, δεν θα προκαλείτο αναταραχή στις αγορές. Και αυτό, καθώς τα ασφάλιστρα κινδύνου έναντι του κινδύνου χρεοκοπίας (CDS) που πιθανόν θα ενεργοποιούνταν, δεν υπερβαίνουν τα 3,34 δισ. δολάρια, σύμφωνα με την εταιρία Depository Trust & Clearing.

Στην κόψη του ξυραφιού κινούνται πλέον οι διαπραγματεύσεις της ελληνικής κυβέρνησης τόσο με τους ιδιώτες πιστωτές όσο και με την τρόικα, καθώς η Ελλάδα βρίσκεται και πάλι στο χείλος της κατάρρευσης και ενδέχεται να χρεοκοπήσει άτακτα τον Μάρτιο, αν δεν καταφέρει να εξασφαλίσει ένα νέο πακέτο οικονομικής στήριξης υποστηρίζει την ίδια ώρα σε ρεπορτάζ της με τίτλο «Η Ελλάδα κάθεται εκ νέου στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με τους πιστωτές» η ολλανδόφωνη εφημερίδα του Βελγίου De Tijd. 

Η εφημερίδα κάνει, όμως, λόγο για ατμόσφαιρα αισιοδοξίας ότι οι διαβουλεύσεις θα έχουν, τελικά, αίσια έκβαση και για εκτιμήσεις κυβερνητικών κύκλων στην Ελλάδα ότι μπορεί να επέλθει συμφωνία μέχρι το τέλος της εβδομάδας. Όλες οι ενδείξεις συγκλίνουν, συνεχίζει το δημοσίευμα, ότι δεν απέχουμε πολύ από μια συμφωνία, ενώ οι πάντες θεωρούν πλέον δεδομένο ότι το κούρεμα του ελληνικού χρέους θα φτάσει τελικά το 68%. Όπως πάντως σημειώνεται, το μεγαλύτερο σημείο τριβής αφορά το ύψος του επιτοκίου, ενώ δεν έχουν κοπάσει οι ανησυχίες για το ενδεχόμενο ενεργοποίησης των ασφαλίστρων κινδύνου σε περίπτωση που το πρόγραμμα ανταλλαγής ομολόγων εκληφθεί ως χρεοκοπία.  

Tην ίδια ώρα, ο πρόεδρος της ΕΚΤ, Μάριο Ντράγκι, με την ιδιότητά του ως προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Συστημικού Κινδύνου, ενώπιον της Επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, δέχτηκε ερώτηση από τον ευρωβουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ, Νίκο Χουντή, ο οποίος ζητούσε να πληροφορηθεί για τα εναλλακτικά σενάρια που προετοιμάζει η ΕΚΤ, «σε περίπτωση που οι οίκοι αξιολόγησης θεωρήσουν μη εθελοντικό το κούρεμα που πραγματοποιείται» και ταυτόχρονα ευθέως ρωτούσε εάν εξετάζεται ενδεχόμενο «νέων κονδυλίων που θα προστεθούν σε αυτά που αποφασίστηκαν τον Οκτώβρη, για το νέο πακέτο βοήθειας της Ελλάδας». Στην απάντησή του ο κ. Ντράγκι, δήλωσε ρητά ότι «η αξιολόγηση της βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους της 26ης Οκτωβρίου θα πρέπει να επιβεβαιωθεί κατά πόσο είναι ρεαλιστική», επισημαίνοντας ταυτόχρονα ότι «τα αποτελέσματα του ελληνικού προγράμματος δεν είναι εκείνα που αναμένονταν στις 26 Οκτωβρίου, τόσο λόγω της πολύ πιο χαμηλής ανάπτυξης, όσο και λόγω κάποιας έλλειψης στην εφαρμογή του».

Μια στάση πληρωμών της Ελλάδας στην αποπληρωμή του χρέους της δεν αποκλείεται, δήλωσε ο σλοβάκος υπουργός Οικονομικών Ιβάν Μίκλος. «Αν δεν βρεθεί καμιά συμφωνία στην Ελλάδα, δεν θα υπάρξει εθελοντική συμμετοχή (των ιδιωτών πιστωτών) και θα υπάρξει στάση (πληρωμών)», σχολίασε ο υπουργός απευθυνόμενος σε δημοσιογράφους. Η Σλοβακία, η οποία εντάχθηκε το 2009 στην ευρωζώνη, είχε αρνηθεί το 2010 να στηρίξει το πρώτο σχέδιο ευρωπαϊκής αρωγής προς την Ελλάδα.

Την ίδια ώρα, νέα αναταραχή προκαλεί η S&P με την υποβάθμιση της πιστοληπτικής αξιολόγησης του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας. Οι αγορές κινήθηκαν ψύχραιμα αλλά πτωτικά και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δηλώνει ότι δεν αλλάζει την ατζέντα της. «Δεν θα αλλάξουμε την ατζέντα μας λόγω της αξιολόγησης, ξέρουμε πολύ καλά το τι πρέπει να γίνει, δεν χρειαζόμαστε έναν οίκο αξιολόγησης να μας το πει», τόνισε ο Αμαντέου Αλταφάζ. Ο Φρανσουά Μπαρουάν είπε από πλευράς του: «Είναι οι ΗΠΑ, η Ελλάδα, η Πορτογαλία, η Ιταλία και η Ισπανία. Τα χρέη τους είναι υπό επιτήρηση. Αυτές οι χώρες κάλεσαν τους οίκους να κάνουν τη δουλειά τους, που είναι να βρίσκουν, εκ μέρους των επενδυτών τους, αν υπάρχει κίνδυνος για τους επενδυτές. Και ποιος είναι ο μεγαλύτερος κίνδυνος για έναν επενδυτή; Να μην πάρει τα λεφτά του πίσω. Και ποιος είναι ο κίνδυνος να μην πάρεις τα λεφτά σου πίσω αν επενδύσεις στη Γαλλία ή τις άλλες μεγάλες οικονομίες; Κανένας».

Παράλληλα, μετά από δύο χρόνια κρίσης, η Άγκελα Μέρκελ δηλώνει ότι ακόμη δεν γνωρίζει τι θα κάνει με τις μικρές οικονομίες: «Ακόμη ψάχνω για το τι θα πρέπει η Γερμανία να κάνει για τις άλλες οικονομίες της ευρωζώνης». Επίσης, έγινε γνωστό ότι ο οίκος Fitch θα προχωρήσει στην υποβάθμιση έξι κρατών μελών της ευρωζώνης.